کـد خبـر : 15934
تـاریخ انتـشـار : ۰۸ بهمن ۱۳۹۶
سـاعـت انتـشـار : ۹:۱۹ ق.ظ
نسـخه چاپـی

متن مصاحبه دکتر امید، رئیس دانشگاه جامع علمی کاربردی کشور در برنامه تلویزیونی شبکه افلاک

دانشگاه جامع ‌علمی کاربردی، متولی نظام صلاحیت حرفه‌ای است

در حاشیه سفر رئیس دانشگاه جامع ‌علمی‌کاربردی کشور به استان لرستان، دکتر امید با حضور در استودیوی شبکه استانی «افلاک» مهمان این برنامه‌ تلویزیونی بود و به سوالات مجری آن پاسخ داد

دانشگاه جامع ‌علمی کاربردی، متولی نظام صلاحیت حرفه‌ای است

به گزارش خبرگزاری ایونا، 

حضور رئیس دانشگاه علمی‌کاربردی کشوردر برنامه تلویزیونی شبکه افلاک

دکتر امید :

دانشگاه جامع ‌علمی کاربردی، متولی نظام صلاحیت حرفه‌ای است

در حاشیه سفر رئیس دانشگاه جامع ‌علمی‌کاربردی کشور به استان لرستان، دکتر امید با حضور در استودیوی شبکه استانی «افلاک» مهمان این برنامه‌ تلویزیونی بود و به سوالات مجری آن پاسخ داد:

آیا جنابعالی اعتقاد دارید که در کنار ظرفیت‌های بالای استان لرستان بویژه نیروی انسانی، به مدد فضا و امکانات آموزشی همچون امکانات آموزشی مترقی علمی کاربردی می‌توانیم شاهد شکوفایی در استان باشیم؟

متأسفانه استان لرستان علی‌رغم بهره‌مندی از جوانان با استعداد و ظرفیت‌های موجود، به لحاظ نرخ بیکاری وضعیت خوبی ندارد. باوجود دانشگاه‌های متعدد در این استان، بویژه دانشگاه علمی‌کاربردی که زمینه‌ساز آموزش مهارت‌های خاص است، امیدواریم همکاران ما در این استان بتوانند از این ظرفیت  کمک بگیرند و با کمک دولت، بخشی از این مشکل را برطرف نمایند.

در استان لرستان شاهد توسعه کمی مراکز آموزش علمی‌کاربردی استان هستیم، این وضعیت در کشور به چه صورت است؟

در یک مقطع زمانی که به هفت، هشت سال گذشته برمی‌گردد، سیاست وقت دانشگاه توسعه کمی بود، پیش‌بینی لازم هم برای وضعیت جمعیت کشور صورت نگرفت؛ در کشور بیش از ۲ هزار و ۵۰۰ واحد آموزش عالی شکل گرفت که مثبت نیست. به این دلیل که ظرفیت‌های بسار زیادی در کشور ایجاد شده و این ظرفیت‌ها خالی ماند؛ یعنی منابع هدر رفته است. در سال تحصیلی جاری در کشور حدود ۱میلیون و ۸۰۰ هزار ظرفیت پذیرش دانشجو داشتیم، درحالی­که دانشجویان واقعی متقاضی ما حدود ۶۰۰ هزار نفر بود، یعنی به ازای هر دانشجو، ۳ صندلی خالی وجود دارد. در دانشگاه علمی‌کاربردی ۵۵۰ هزار صندلی داشتیم که بر اساس آخرین گزارش تا به امروز، حدود ۱۵۰ هزار نفر تاکنون ثبت‌نام کرده‌اند که  بااین شرایط، بیش از ۴۰۰ هزار صندلی خالی مواجه هستیم که در این استان نیز همین مشکل وجود دارد.

امکان تجمیع مراکز آموزش علمی‌کاربردی وجود دارد؟

 یکی از برنامه‌های ما همین موضوع است. به دلیل این‌که مراکز با کمبود شدید دانشجو مواجه هستند، امسال به­طور میانگین کشوری در هر مرکز ۱۲۰ دانشجو ثبت‌نام کرده‌اند؛ این در حالی است که در سال‌های گذشته این تعداد بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ دانشجو بوده است. توصیه ما به مراکز علمی‌کاربردی وابسته به دستگاه‌های دولتی و بخش خصوصی اینست که در صورت کنار هم قرارگرفتن و تجمیع شدن، ضمن افزایش بهره‌وری، موجبات ارتقاء کیفیت آموزش خود را فراهم آورند.

از بدو تأسیس دانشگاه جامع ‌علمی‌کاربردی تاکنون، ۱میلیون و ۵۰۰ هزار نفر در مقاطع کاردانی، کارشناسی و تعداد محدودی کارشناسی ارشد و هم‌چنین در دوره‌های تک­درس و تک­پودمان دانش‌آموخته داشته‌ایم. درحال­حاضر ۵۰۰ هزار دانشجو در کشور داریم که جزء ۳ دانشگاه پرجمعیت کشور هستیم. حدود ۸۰۰ رشته در کاردانی و کارشناسی داریم که در استان لرستان، ۱۶۱ رشته اجرا می‌شود، تعداد مراکز فعال در مهرماه ۹۶، ۸۵۰ مرکز آموزش علمی‌کاربردی در سراسر کشور است که از این تعداد ۳۱ مرکز در استان لرستان فعالیت می‌نمایند. تعداد مدرسین این دانشگاه در سطح کشور هم ۴۵ هزار نفر هستند.

در این دانشگاه جذب مدرس نداریم و فقط به افراد واجد شرایط اجازه تدریس در برخی از مراکز آموزش علمی‌کاربردی داده می‌شود و برای اولین‌بار از طریق فراخوان اقدام به جذب مدرس حق‌التدریس کردیم که در استان لرستان نیز برای انتخاب ۳۰۰ مدرس، ۴۰ کارگروه تخصصی برای ارزیابی صلاحیت متقاضیان به تدریس تشکیل شد. امید ادامه داد: امسال ۹ هزار نفر مدرس جدید در کشور اضافه می‌شوند. علاوه بر این، مدرسینی که از گذشته به­صورت حق‌التدریس با دانشگاه همکاری می‌کردند و اکنون طی برنامه پالایش مدرسین دانشگاه امتیازات علمی لازم را احراز ننمایند، امکان ابطال کد مدرسی آن‌ها وجود دارد.

ارزیابی شما از ۲۵ سال فعالیت دانشگاه علمی‌کاربردی چگونه است؟

دانشگاه علمی‌کاربردی متأثر از سیاست‌های کلان آموزش عالی نوساناتی داشته است. به نظر من در مقاطعی از این ۲۵ سال از مسیر مأموریت اصلی خودش خارج شده که نمی‌توان آن‌را انکارکرد. هدف تأسیس این دانشگاه آن بود که دوره‌های مهارتی شغل‌محور را در جوار صنعت و در محیط واقعی کار ایجاد کند؛ در یک مقطع زمانی این مجوزها به مراکزی داده شد که شرایط لازم را نداشتند که البته در تلاش هستیم که در این زمینه اصلاحات لازم صورت پذیرد. مشکل بعدی، عدم رعایت معیار مأموریت‌گرایی است. دانشگاه علمی‌کاربردی یک دانشگاه مهارتی است، یعنی مرکزی که در یک تخصص خاص تجربه داشته، باید در همان راستا به ارائه آموزش بپردازد و در چارچوب فعالیت خودش کارکند. هرچند مراکزی هستند که از مأموریت تعریف شده فاصله گرفته‌اند. به­عنوان مثال، مراکز صنعتی که رشته‌های هنری را تدریس می‌کنند، باید در اسرع وقت ساماندهی شوند. بااین نگاه، در سال ۹۴، ۱۶ هزار کدرشته محل در کشور داشتیم که این تعداد را در سال ۹۶ به ۸ هزار کدرشته محل کاهش دادیم. یعنی کدرشته محل‌های غیرمأموریتی را از مراکز آموزش حذف کردیم.

در مجموع این دانشگاه در ۲۵ سال فعالیت گذشته توانسته است با آموزش نیروی انسانی ماهر،  بخشی از دانش‌آموختگان خود را‌ در بخش‌های مختلف تولید کشور تربیت کند. نکته‌ مثبت دیگر این‌که،  تقریباً در این دانشگاه حدود ۷۵ درصد دانش‌آموختگان اشتغال دارند.

مدرک دنشگاه علمی‌کاربردی با مدرک سایر دانشگاه‌های کشور تفاوتی دارد؟

در زمان شکل‌گیری دانشگاه علمی‌کاربردی، یکی از اهداف این بود که کارکنان دستگاه‌های اجرایی، کارخانجات و صنایع بتوانند در این دانشگاه ادامه تحصیل بدهند و ضمن ارتقاء، گواهی مدرک نیز دریافت نمایند. از این‌رو مدرک این دانشگاه از مدارک معتبر دانشگاه‌های دولتی است که هیچ فرقی با سایر دانشگاه‌های کشور ندارد.

باتوجه به این‌که هدف همه‌ دانشگاه‌ها در کشور یکی است، ولی اخیراً شاهد یک رقابت میان دانشگاه­ها هستیم، چقدر به آینده دانشگاه علمی‌کاربردی امیدوار هستید؟

دانشگاه‌ها را می‌توان به ۲ دسته تقسم‌بندی کرد: دانشگاه‌هایی که وظیفه تولید علم را دارند و دانشگاه‌هایی که تربیت نیروی ماهر و کاردان را برعهده دارند و به دانشگاه نسل سوم معروف هستند و خیلی به مرزهای دانش عمل نمی‌کنند. دانشگاه علمی‌کاربردی، نقش و وظیفه‌ای در گسترش علم ندارد و رشته‌های آن در مقاطع کاردانی و کارشناسی، مهارتی هستند.

حدود ۷۰ درصد از دانشجویان کشورهای پیشرفته‌ای مثل آلمان و خیلی از کشورهای اروپایی، در دانشگاه‌های مهارتی و علمی‌کاربردی تحصیل می‌کنند و ۳۰ درصد در دوره‌های نظری تحصیل می‌کنند. متأسفانه در کشور ما بیش از ۸۵ درصد آموزش‌های ارائه شده در دوره نظری هستند و کمتر از ۱۵ درصد هم در دوره‌های مهارتی. براساس قانون برنامه ششم، این ۱۵درصد باید در سال ۹۹ به ۳۰ درصد برسد. بنابراین دانشگاه علمی‌کاربردی و دانشگاه­های مهارتی کشور، نیاز جامعه هستند و قطعاً نقش خیلی مهمی در توسعه کشور و تأمین مشاغل دارند.

آماری از اشتغال دانش‌آموختگان دانشگاه علمی‌کاربردی دارید؟

رصد آمار اشتغال دانشجویان در دستور کار ما قرار دارد. از ۱ میلیون و ۵۰۰ هزار نفر دانش‌آموخته دانشگاه، بیش از ۷۵ درصد اشتغال دارند، ولی اینکه همه این‌ها در راستای شغلشان ارتقاء پیدا کرده باشند، این‌طور نبوده و ممکن است شاغلینی که در این دانشگاه مدرک گرفته‌اند، در یک رشته غیرمرتبط با کار خود تحصیل کرده باشند.

دانشگاه علمی‌کاربردی برای آموزش‌های خاص چه برنامه‌هایی دارد؟

خوشبختانه پیام دانشگاه علمی‌کاربردی،  دولت و مسئولان را ترغیب کرده است که به سمت ارزش­گذاری به مهارت حرکت کنند و به‌جای مدرک‌گرایی، «مهارت» را در بطن جامعه ترویج دهند. بر این اساس پیشنهادی که در سال گذشته به ستاد کل نیروهای مسلح دادیم و مورد موافقت آنان واقع گردید، این بودکه به سربازان وظیفه در دوره خدمتشان، آموزش کوتاه­مدت ارائه دهیم. اخیراً قرارگاهی بنام «آموزش مهارتی» برای کارکنان وظیفه نیروهای مسلح تشکیل شده است و در حال تدوین قرارداد آن هستیم که بتوانیم با کمک مراکز آموزش علمی‌کاربردی، پودمان‌های آموزشی را ارئه دهیم. همین کار را برای زندانیان نیز انجام داده‌ایم. در برخی استان‌ها  با پیشنهاد امور زندان‌های آن استان و موافقت دانشگاه با تأسیس مرکز،  در داخل زندان‌ها مرکز آموزش علمی‌کاربردی داریم.

بیشتر راجع‌به تک درس و تک پودمان صحبت کنید؟

تاکنون بالغ بر ۵۰۰ تک­درس و تک­پودمان تعریف کرده‌ایم و برنامه‌های آموزشی ما برای تک‌درس و تک‌پودمان آماده است. تک‌درس می‌تواند یک موضوع تخصصی با حدود ۳۰ تا۵۰ ساعت آموزش باشد که در پایان گواهی رسمی توسط دانشگاه ارائه می‌شود. در هر تک­پودمان، بیش از ۴۰۰ – ۳۰۰ ساعت آموزش ارائه می‌شود که شبیه به یک ترم تحصیلی فشرده است. در آموزش‌های پودمانی، دریک زمینه خاص آن‌ هم به­طور فشرده آموزش داده می‌شود و گه این آموزش می‌تواند تداوم داشته باشد. بر اساس معیارهایی که داریم، تجمیع چندین پودمان آموزشی مرتبط، قابلیت تبدیل به رشته دانشگاهی را دارد؛ در این شیوه نامه، هر پودمان هم حدود ۳ ماه به طول می‌انجامد.

وضعیت نظام صلاحیت حرفه‌ای چگونه است؟

متأسفانه در کشور ما نظام صلاحیت حرفه‌ای مستقر نشده است. صلاحیت حرفه‌ای یعنی اینکه هرفرد برای تصدی هر شغل خاص، می‌بایست مهارت مختص به آن را فراگیرد. صرف نظر از تحصیلات آکادمیک فرد، پس از دوره آموزش، آزمون‌های مهارتی و ارزیابی مورد بررسی قرار می­گیرد و نتیجه این آزمون‌های صلاحیت حرفه‌ای است که مشخص می‌کند که این فرد برای مسئولیت درنظر گرفته شده شرایط لازم را دارد یا خیر!

در همین راستا، اداره کل صلاحیت حرفه‌ای در دانشگاه تأسیس شده است که آئین‌نامه‌هایی را تدوین کرده‌ایم، مجوز استقرار آن را هم از ستاد اقتصاد مقاومتی گرفته‌ایم و بعنوان جزئی از طرح‌های اقتصاد مقاومتی وزارت علوم، درحال پیاده‌‌سازی است و دانشگاه علمی‌کاربردی متولی آن است.

بودجه دانشگاه علمی‌کاربردی از کجا تأمین می‌شود؟

این دانشگاه هیچ‌گونه بار مالی برای دولت ندارد. مراکز آموزش علمی کاربردی به واسطه دریافت شهریه، خودگردان هستند. حتی تمامی پروژه‌های عمرانی دانشگاه هم براساس دریافت شهریه صورت می‌پذیرد.

انتهای پیام/

نـظـرات